“Hoe vind je zelf dat het gaat?”

Gisteravond keek ik De Manager, de documentaire van Maartje Bakers over het functioneringsgesprek.

Ik heb een paar keer mijn tenen gekromd. En daarna nog vaker gedacht: dit doe ik zelf ook weleens.

Wat gebeurt er eigenlijk in die kamer?

De camera staat recht tegenover de manager. Jij zit dus op de stoel van de medewerker. En dan komt hij: “Hoe vind je zelf dat het gaat?” Belangstellend gevraagd, warm zelfs. Maar iedereen in die kamer weet dat er straks een formulier ingevuld moet worden. Dat er doelen zijn. Dat er een volgende stap aan vastzit, of juist niet.

De medewerker weet dat de belangstellende vragen van zijn manager altijd ook een zakelijke bijbedoeling hebben. Daardoor durft niemand echt te zeggen wat hij denkt.

Dus zegt hij wat veilig is. De manager knikt, schrijft het op en is tevreden. Allebei goed bedoeld. Allebei een rol.

Het echte verhaal wordt niet in die kamer verteld.

Waar hoor je dan hoe het echt gaat?

Het pijnlijkste vond ik niet het jargon of de stiltes. Het pijnlijkste is dat het echte verhaal niet in die kamer wordt verteld. Dat hoor je bij de koffieautomaat, of pas bij het exitgesprek. Als het te laat is.

Ik heb zelf zo'n vijfenveertig mensen in dienst. Ik zou graag zeggen dat het bij ons anders gaat. Maar ik weet het eerlijk gezegd niet zeker. En dat is precies het punt.

Moet dat ene gesprek dan beter?

Misschien moeten we niet proberen dat ene gesprek beter te voeren. Misschien moeten we ophouden met denken dat één gesprek per jaar het moment is waarop iemand vertelt hoe het echt gaat. Vaker vragen. Kleiner. Op een plek waar geen beoordeling aan vastzit. En als leidinggevende laten zien dat je er iets mee doet, ook als het antwoord je niet bevalt.

Dus ik ben benieuwd. Wanneer heb jij in een functioneringsgesprek voor het laatst gezegd wat je echt dacht? En als je leidinggeeft: weet je zeker dat jouw mensen dat bij jou doen?

De Manager (2026) van Maartje Bakers is te zien in de bioscoop en via Picl.